به گزارش پایگاه خبری مفاز، آثار پائولو کوئلیو بیشتر در قالب رمان است. یافتن مبانی اندیشهای او چندان ساده نیست. در حالی که، برای خوانندگان پرشمار آثار او، درک اصول اندیشههای وی بسیار مهم است. آگاهی از این اصول، خود بهترین نقد برای این گونه عرفانهای کاذب و وارداتی است.
پائولو کوئلیو، نویسنده معاصر برزیلی است که آثار او از پرفروشترین کتابهای دنیا قرار گرفته است.
وی پس از عمری سرگردانی در بحرانهای روحی و روانی، سرانجام تحت تأثیر عرفان سرخپوستی و فرقة رام، زندگی جدیدی را تجربه کرد.
وی در نوشتههای خود، که غالباً در قالب رمان عرضه شدهاند، سعی نموده نوع تجربه جدید زندگی خود را به خوانندگان آثارش القاء کند.
بازخوانی رمانهای وی و بررسی مبانی نظری شیوه زندگی مطرح شده از سوی وی، کاری دشوار ولی بایسته است. باید اعتراف کرد تکهگوییهایی که از مبانی او شده، راه را برای فهم مبانی وی میسر نمیکند. بیشک اگر منظومهای نظاممند و جامع از اندیشههای او، با استناد مناسب به آثار وی ارائه شود، راه فهم و نقد این اندیشة وارداتی برای نسل جوان آسان خواهد شد.
خداشناسی از نگاه پائولو کوئلیو
هرچند در بیان یک جهانبینی الاهی، باید نقش خدا در تدبیر جهان به خوبی ترسیم شود، اما پائولو مایل است جهان را بدون خداوند ترسیم کند. وی معتقد است حتی اگر کسی نقشی برای خدا قائل نباشد، باز جهانِ جهان است. انسان همان موجودی است که باید به دنبال عشق خود بگردد. در نگاه وی: «جستوجوی توضیحات درباره خداوند هیچ چیز بر شما آشکار نمیکند. … هیچکس هرگز ثابت نخواهد کرد که خدا وجود دارد. در زندگی، برخی چیزها را فقط باید تجربه کرد… عشق چنین چیزی است. خداوند نیز که عشق است، چنین چیزی است.»
در مکتب معنوی پائولو، مهم این است که انسان به دنبال رؤیاها و ندای قلب خود برود. اساساً ضرورتی ندارد که به دنبال خداشناسی باشد؛ چراکه به نظر او:کسی که به جستوجوی خدا میرود، دارد وقتش را تلف میکند. میتواند راههای بسیاری را طی کند، به آیینها و فرقههای زیادی پناه ببرد، اما اینگونه هرگز او را نخواهد یافت. خدا این جاست، اکنون کنار ما. میتوانیم او را در این مِه، در این زمین، در این لباسها، در این کفشها ببینیم. … این ملاقات آسان نیست، … چون او مدام از ما میخواهد به دنبال رؤیاها و قلب خود برویم.
از این مبانی فکری پائولو هم که بگذریم، و به فرض که اجازه داده شود به دنبال شناخت خدا باشیم، در نگاه تکثرگرایانه پائولو، شناخت هر کسی متفاوت خواهد بود. سرانجام، هر کس خدای خود ساختهای دارد که با خدای دیگران تفاوت میکند. از اینرو، پائولو به ادیان الاهی در مورد ارائه تصویر خاصی از خداوند اعتراض دارد و اعتراف میکند که «از تصور خدایی استاندارد شده، که به طور متعصبانهای برای همه معتبر باشد، وحشت دارم.»
پائولو در بیان اهداف الهیات مکتب خود خداوند را خطاکار، ظالم و بیحکمت معرفی میکند. وی خداوند را این گونه توصیف میکند تا بگوید: انسان معنوی هم میتواند چنین باشد. در اینجا به توصیف خداوند به این صفات از منظر وی میپردازیم:
خدای خطاکار
خدایی که پائولو ترسیم میکند، خدایی بینقص و بی عیب نیست. خدای او، گاه اشتباه میکند و گاه بندگانش تاوان اشتباهات او را بر دوش میکشند.
یکی از اشتباهات خدا در مکتب پائولو در داستان آفرینش بوده است:
ایزد زمان، پس از خلق گیتی هماهنگی آفرینش را یافت. اما کمبود بسیار مهمی را احساس کرد. یک همراه، که در این زیبایی با او سهیم شود. یک هزار سال برای آوردن پسری نیایش کرد.
آنگاه که ایزد زمان به تمنای دلش دست یافت، پشیمان شد؛ زیرا دریافت تعادل جهان بسیار ناپایدار شده است. اما دیگر دیر شده بود و پسرش در راه بود. پشیمانیاش تنها به یک نتیجه انجامیده، پسر دیگری نیز در زهدانش پدید آمد. اسطوره میگوید: از نیایش آغازین خدای زمان، نیکی پدید آمد و از پشیمانیاش بدی.۶
در داستان «شیطان و دوشیزه پریم»، وقتی خارجی با ندای درونش گفتگو میکند تا علت و منشأیی برای شرّ بیابد، ندای درونش به او میگوید: «تلاش برای کشف دلیل وجودیات بیفایده است. اگر توضیحی میخواهی میتوانی به خودت بگویی من روشی هستم که خدا برای تنبیه خودش یافته است؛ تنبیه خودش به خاطر اینکه در یک لحظه غفلت، تصمیم گرفت جهان را خلق کند.»
هدف از ترسیم چنین خدایی، که اشتباه میکند، این است که به انسان در راه معنویت القاء شود: خداوند هم اشتباه میکند. از اینرو، او نباید نگران اشتباهات خود باشد. انسان در مناجاتش با خداوند میتواند بگوید: خدایا اگر فهرست گناهان مرا به گناهان خودت مقایسه کنی، میبینی که تو به من بدهکاری. اما امروز روز آمرزش است. پس بخشش خود را نثارم کن و من نیز تو را میبخشم، تا همچنان در کنار هم حرکت کنیم.
هدف پائولو کوئلیو در کتاب « زهیر»
متاسفانه شاهد آن هستیم که وازرت ارشاد هیچ توجهی به امر خطیر خود نداشته و روز به روز شاهد گسترش و نشر کتابهای پائولو در سطح جامعه هستیم. پائولو در کتاب «زهیر» تلاش میکند، تا بخشی از سرگذشت خود را به صورت داستان بیان نماید.
در بخش اول داستان سعی دارد روابط آزاد زن و مرد را آزادی معرفی کند. وی میگوید: «از عشقم به استر مطمئن بودم، اما به سرعت عاشق زنهای دیگر میشدم، فقط به خاطر اینکه بازی اغواگری جالبترین بازی دنیاست.»
منبع؛ زهیر، ترجمه آرش حجازی، ص۱۸۷
در بخش دیگر، به ترویج اعتیاد و بیبندوباری میپردازد و میگوید: «یک سیگار کامل حشیش میکشم، دو بطری شراب میخورم و وسط اتاق ازحال میروم.» منبع؛همان، ص ۴۲
در جایی دیگر، به تبلیغ علوم_غریبه و حرام میپردازد و اینگونه میگوید: «سالها جادوگری، کیمیاگری و علوم_خفیه را مطالعه و تمرین کردهام… بله کشف کردم که بسیاری از این آیینها مؤثر است.»
منبع؛ زهیر، ترجمه آرش حجازی، ص ۴۵
روح حاکم بر این کتاب اندیشه سکس خفیست که از مخربترین نوع تبلیغ سکس است. نویسنده با مهارت کامل توانسته خواننده را باخود همراه نماید و آنچه راکه میخواهد به خورد او بدهد.
