به گزارش پایگاه خبری مفاز، نمایشگاه سعودی «گام به گام با رسول خدا (ص)»، هجرت حضرت محمد صلی الله علیه و آله و سلم از مکه به مدینه را که یکی از محوری‌ترین وقایع تاریخ اسلام است را با استفاده از تصاویر، بازنمایی‌ها و آثار هنری معاصر به مخاطبان محلی و جهانی بازگو می‌کند.
این آثار هنری که در موزه إثراء در ظهران به نمایش گذاشته شده است، سفر ۴۰۰ کیلومتری را که حضرت محمد در ۸ روز پس از تشدید آزار و شکنجه بت‌پرستان در مکه در ۱۴۴۴ سال پیش در صحرا انجام داد، نشان می‌دهد.
نمایشگاه گام به گام با رسول خدا(ص) با آغاز سال هجری جدید برای بازدید عموم گشایش یافته و به مدت ۹ ماه در موزه‌ای که شرکت نفت آرامکو در شهر ظهران در شرق کشور ساخته است، ادامه خواهد داشت و سپس به گردش در داخل و خارج از کشور می‌پردازد.
ماجرای هجرت
محقق سعودی عبدالله حسین القاضی – که خود ۶۰ بار از مسیر هجرت عبور کرده است – می‌گوید: «بیشتر مسلمانان خطوط کلی ماجرای هجرت را می‌دانند، اما هرگز به این شکل دقیق و جامع ارائه نشده است، چرا که این نمایشگاه شامل انواع مختلفی از کلکسیون‌ها و مصنوعاتی با قدمت چند صد ساله تا فیلم‌های مدرن گرفته شده توسط هواپیماهای بدون سرنشین است.»
در مورد مخاطبان غیرمسلمان، این محقق سعودی امیدوار است که این نمایشگاه فرصتی برای آنها باشد تا با داستان مهاجرت و پیام‌های مدارا با مهاجران آن آشنا شوند، موضوعی که می‌توان آن را به زمان حال پیوند داد.
«ما همه پناهنده هستیم»
فیلم‌های کوتاه اویدیو سالازار، کارگردان هالیوودی که به اسلام مشرف شده، چگونگی توطئه رهبران قریش برای کشتن پیامبر را به تصویر می‌کشد که این امر پیامبر(ص) را بر آن داشت که مکه را ترک کند و با سراقه بن مالک ملاقات کند که در ابتدا و پیش از اینکه به نبوت او ایمان آورد، می‌خواست پیامبر را در ازای ۱۰۰ شتر به قریش تحویل دهد.
از جمله آثار موجود در موزه می‌توان به نسخه‌ای در اندازه واقعی از شتر پیامبر(ص)، تصاویر معاصر از مسیر هجرت و منسوجات مسجد النبی در مدینه اشاره کرد.
آماده‌سازی این نمایشگاه ۳ سال به طول انجامید و شامل آثاری از دانشگاهیان و هنرمندان ۲۰ کشور جهان است و اشرف احسان فقیه، مسئول برنامه‌های موزه اثراء، درباره پیامی که نمایشگاه می‌خواهد به بازدیدکنندگان خود برساند، گفت: پیام دقیق نمایشگاه این است: «ما همه در این دنیا پناهنده هستیم، همه ما مهاجر هستیم.»
چنین می‌نماید که دولتمردان عربستان با کنار گذاشتن گفتمان سلفیت و زندانی و ساکت کردن نخبگان مذهبی، به هیچ روی تصمیم ندارند «اقتدار دینی» گذشته خود در جهان اسلام را از دست بدهند.
سعودی‌ها با از دست دادن قدرت نرم علمای دینی و کارکردهای سنتی آنها، همچون وعظ، خطابه، افتاء، پژوهش و مانند اینها، به سراغ الگوهای تازه‌ای آمده‌اند که هم همسو با سیاست‌های تازه اقتصادی و فرهنگی آنها و چشم‌انداز موسوم به ۲۰۳۰ باشد و هم در چهره‌ای تازه مرجعیت دینی سرزمین حرمین شریفین در پهنای جهان اسلام را به نمایش بگذارد.
دست‌اندرکاران تبلیغ مذهبی سعودی‌ها دیگر علمای دینی نیستند و با به حاشیه رفتن نهادهایی همچون دانشگاه‌های اسلامی و هیئت کبار العلماء، هم‌اکنون این سازمان تازه‌تأسیس «اداره سرگرمی عمومی» یا غول نفتی «آرامکو» یا شخصیت‌های بوروکراتی همچون محمد العیسی یا ترکی آل الشیخ برای احیای اقتدار دینی عربستان مأمور شده‌اند.
سینما، تئاتر، موسیقی، مجسمه‌سازی و دیگر هنرهای نمایشی و تجسمی که همگی روزگاری از تابوهای مذهبی در عربستان به شمار می‌آمدند، امروزه در قالبی از تکنولوژی‌های جدید پیام‌های دینی سعودی‌ها را به جهانیان عرضه می‌کنند.
حاکمان سعودی در رویه تازه خود، چشم‌اندازی اقتصادی نیز به برنامه‌ریزی‌های دینی خود دارند؛ این رویکرد درآمدزایی سعودی‌ها از بسترهای دینی که در موضوع حج و عمره جنجالی شد، در نمایشگاه اخیر نیز به چشم می‌آید و برخلاف معمول نمایشگاه‌های دینی که رایگان برگزار می‌شدند، سعودی‌ها برای این نمایشگاه بلیط‌فروشی می‌کنند (۳۰ ریال).
مهم‌تر آنکه در این سیاست دینی جدید، گفتمان اعتدال جایگزین اندیشه سلفیت شده و مفاهیمی جهانی و انسانی همچون «مهاجرت» و «پناهندگی» در محور گفتار دینی سعودی‌ها قرار می‌گیرد و متونی همچون «وثیقه مدینه» به مثابه نمادی از اعتدال و پذیرش چندفرهنگی در اسلام در قالب‌های گوناگون تبلیغ می‌شود.
