پایگاه خبری مفاز- چند سالی است برخی، به نام بازگشت به «ریشههای باستانی»، درگیر آیینها و رفتارهایی شدهاند که هیچ پیوندی با تاریخ و فرهنگ اصیل ایرانی ندارند. از _عقد_آریایی آغاز شد حالا هم فیلمی منتشر شده از «خاکسپاری آریایی»؛ مراسمی که نه پشتوانه دینی دارد، نه سند تاریخی و نه حتی عقل فرهنگی آن را تأیید میکند. اینها دیگر صِرف یک آیین نمادین نیستند، بلکه نوعی «مهندسی هویت» است که دین و فرهنگ ما را نشانه گرفته است.
در ظاهر، ممکن است زیبا به نظر برسند: لباس سفید، اشعار فاخر، نور و گل. اما مسئله در زیبایی صحنه نیست در معنا و نیت پشت آن است.
«خاکسپاری آریایی» یا «عقد آریایی» نه احیای ایران باستان است و نه دفاع از ملیت؛ بلکه نوعی مصرفگرایی فرهنگی است که با ظاهر اسطورهای، معنای مذهبی و اجتماعی مناسک را تهی میکند. آنچه خطرناکتر است، نقش رسانهها و شبکههای اجتماعی در ترویج این حرکات است. یک کلیپ کوتاه با آهنگ حماسی و چند جمله شاعرانه، بهسرعت در فضای مجازی منتشر میشود و بدون هیچ تأملی، در ذهن برخی جوانان جا میافتد که «این یعنی اصالت ایرانی». در حالی که این آیینها نه از زرتشت ماندهاند، نه از متون اوستایی، و نه حتی از سنتهای واقعی ایرانی. بیشتر ساخته ذهن کسانی است که میخواهند از تاریخ، یک ابزار سرگرمی یا اعتراض هویتی بسازند.
رسانهها باید بدانند که گاهی سکوتشان، به معنای تأیید است. وقتی دهها صفحه و کانال در فضای مجازی این مراسمها را تبلیغ میکنند و حتی آنها را به عنوان #بدیل_اسلامی مینمایانند، باید یک صدای آگاه و صادق از دل جامعه برخیزد و بپرسد: هدف از این نمایشها چیست؟ چرا مرگ و ازدواج، که مقدسترین لحظات زندگیاند، باید تبدیل به میدان رقابت فرهنگی شوند؟
هویت ایرانیِ ما، قرنها با اسلام، ادب فارسی و عرفان درهم تنیده است. حذف یکی به سود دیگری، نه «بازگشت به اصل» است و نه افتخار. آنچه امروز بهنام «بازگشت به ریشه» تبلیغ میشود، در واقع بریدن از ریشهای عمیقتر است: ریشه دین، مذهب و هویت . اگر این روند ادامه یابد، ممکن است جامعه ما بهجای پیوند با گذشته، دچار نوعی خیالپردازی باستاننما شود؛ جریانی که نه به سنت وفادار است، نه به تجدد.
مردم باید هوشیار باشند که هر چیزی با برچسب «ملی» یا «آریایی» الزاماً ارزش فرهنگی ندارد. بازگشت به گذشته، اگر از مسیر دانایی و تحقیق بگذرد، میتواند ارزشمند باشد؛ اما اگر از مسیر احساس و خودنمایی برود، تنها خاکستر را بهجای ریشه میگذارد.
در نهایت، ما نیازمند بازگشت به سادگی و صداقت در آیینهایمان هستیم. مرگ، نیازی به خاکسپاری آریایی ندارد. مرگ، خود آریاییترین حقیقت جهان است؛ چون همه ما، از هر نژاد و زبان و باور، در نهایت در یک خاک آرام میگیریم.
